Safeguarding young people in care

Hoger onderwijs

Docenten en (toekomstige) professionals faciliteren om gezonde seksuele ontwikkeling bespreekbaar te maken. Kinderen en jongeren in de (pleeg)zorg lopen een groter risico seksueel misbruikt te worden, in vergelijking met jongeren die thuis opgroeien. Hoe pakken ze dit probleem aan?

Onderzoekers in diverse landen constateerden een breed scala aan factoren die hierop van invloed zijn. Belangrijke constante daarin is het ontbreken van aandacht voor een gezonde seksuele ontwikkeling van kinderen en jongeren in de (pleeg)zorg.

“Het is een gevoelig onderwerp dat veel professionals in de zorg moeilijk vinden om bespreekbaar te maken”, stelt Leonieke Boendermaker, lector aan de Hogeschool van Amsterdam. “Wij leiden deze professionals op. Samen met partners uit diverse Europese landen ontwikkelden we daarom diverse producten. Deze producten moeten (toekomstige) professionals helpen bij het opbouwen van competenties en vertrouwen rond het verlenen van steun aan én het durven opvoeden op het gebied van relaties en seksualiteit van kinderen en jongeren die opgroeien in een instelling of pleeggezin. Dit om een gezonde seksuele ontwikkeling mogelijk te maken.”

Thema’s

Voorafgaand vond eerst gedegen onderzoek plaats om de thema’s te bepalen waarvoor professionals meer competentie en vaardigheden moeten ontwikkelen. Leonieke: “De manier waarop we omgaan met relaties, intimiteit en seksualiteit in de zorg wordt grotendeels bepaald door onze eigen waarden en persoonlijke ervaringen. Ook de context waarin we werken heeft invloed op de acties door professionals met betrekking tot dit onderwerp. Veel mensen hebben misvattingen over de ontwikkeling van gezonde seksualiteit. Om op gepaste wijze te kunnen reageren, is het noodzakelijk dat ze weten welk gedrag we kunnen verwachten. Seksualiteit heeft veel verschillende aspecten. Professionals moeten alert zijn op de verschillende seksuele identiteiten van de kinderen en jongeren die aan hun zorg zijn toevertrouwd.” Jonge mensen in de zorg lopen het risico van seksueel misbruik vanwege de redenen waarom ze in de zorg zijn. Leonieke: “Ze nemen ook regelmatig potentieel risicovol gedrag aan. Dat is een lastige combinatie. Daarom moeten professionals naast kennis ook vaardigheden opbouwen om met kinderen en jongeren over seksualiteit te praten.”

Website en summerschool

Voor docenten, studenten en professionals ontwikkelden de lector en de projectpartners binnen het project daarom een speciale website. Leonieke: “Deze website bevat materialen en oefeningen die docenten in staat stellen lessen voor te bereiden of modules te ontwikkelen om hun studenten vertrouwd te maken met de onderwerpen van relaties, intimiteit en seksualiteit. Materialen en een schema om een ​​zomerschool voor studenten te organiseren zijn ook toegevoegd.”

Online cursus en reflectie-instrument

Voor teams van professionals die werken in residentiële zorg of met pleegouders is een gratis online cursus ontwikkeld. Deze bestaat uit vijf modules aan de hand van de vijf thema’s en is speciaal ontworpen om als een team door te werken. Elke module bevat korte films, online presentaties, informatie om te lezen en oefeningen om samen te doen. Een cursushandleiding en een zelfreflectie-instrument zijn ook beschikbaar. “Praten over seksualiteit is niet eenvoudig. Het reflectie-instrument stelt professionals in staat na te denken over de kennis, vaardigheden en attitudes waarmee ze jonge mensen in de zorg helpen om hun seksualiteit en seksuele identiteit op een gezonde manier te ontwikkelen.”

Alle producten zijn tijdens het project getest. De impact hangt vooral af van de mate waarin docenten en (toekomstige) professionals ze gebruiken. Leonieke: “Daarom organiseerden we een speciale conferentie vlak voor de zomervakantie van 2018. En houden we de website actueel. Zo hopen we dat onze producten (toekomstige) professionals op de juiste wijze faciliteren. En maken de jongeren in instellingen en pleeggezinnen meer kans op te groeien tot gelukkige en evenwichtige volwassenen. Dit is waarvoor we het doen!”

Meer info: www.amsterdamuas.com/safe