Playing Ever After: Engelse taalverwerving door spelend leren op de basisschool

Primair en voortgezet onderwijs

Yvonne Scherphof (coördinator Such Fun-programma Den Bosch) ging samen met het NA Erasmus+ op zoek naar partnerscholen voor het KA219-project Playing Ever After, dat Engelse taalverwerving bij leerlingen van vier tot zeven jaar aanmoedigt door spelend leren.

Yvonne Scherphof is LC leerkracht bij ATO-Scholenkring en initiatiefnemer van het programma Such Fun! Zij vertelt hoe het tweejarige KA219-project Erasmus+ Playing Ever After is ontstaan:

‘Bij Such Fun co-teachen Engelse studenten met groepsleerkrachten. Ze geven twee keer per week zowel in klasverband als in kleine groepjes les in het Engels op Kindcentrum Caleidoscoop en nog tien andere basisscholen in Den Bosch. In de lessen is de voertaal de doeltaal en wordt er dus Engels gesproken door leerlingen en leerkrachten. Dat gaat goed. We merken wel dat zodra de studenten er niet zijn, er geen Engels meer wordt gesproken. Daarom gingen we op zoek naar hoe we het leren van de Engelse taal integraal onderdeel konden maken van het onderwijscurriculum aan kleuters, zodat de kinderen lerend kunnen spelen en door vrij spel toegang hebben tot het Engels.’

Contactseminar in Finland

Het Nationaal Agentschap Erasmus+ Onderwijs & Training hielp Yvonne Scherphof om partnerscholen te vinden en leerkrachten uit Nederland, Finland, Portugal en Slovenië met elkaar te verbinden. Het tweejarige KA219-project ging in 2017 van start met een contactseminar in Finland, met het doel om taalverwerving door onafhankelijk spel in het Engels aan te moedigen. Het project stimuleert hiermee vroeg vreemdetalenonderwijs (vvto) en is bedoeld voor basisschoolleerlingen van vier tot zeven jaar oud. 

"Het is geweldig om te zien hoe kinderen opgaan in de verhalen die we samen met alle partnerscholen hebben bedacht, hoe ze de verhalen naspelen en de liedjes blijven zingen. Allemaal in het Engels!"

Yvonne Scherphof

Monsters uit alle partnerlanden

‘Tijdens de eerste bijeenkomst in Finland kwam alles samen. Het klikte onderling erg goed en we maakten samen een plan om vier verhalende ontwerpen te maken. In deze verhalen staat steeds een monster uit een ander land centraal, getekend door een kleuter van één van de scholen. Deze monsters beleven samen met de kinderen allerlei avonturen in speciaal voor dit project ontwikkelde boeken, liedjes en toneelstukken. Zo leren de kinderen spelenderwijs woorden en zinnen. Er is ook een koppeling met de Engelse lessen en het thematisch onderwijs in de eigen taal. De leerlingen uit de groepen 1 en 2 vinden het een geweldige uitdaging om in de Engelse hoek alleen Engels te gebruiken.'

Foto: Yvonne Scherphof gedurende de bijeenkomst bij de Mavrika kleuterschool in Trebnje, Slovenië. Op de achtergrond: tekeningen uit de boeken van Playing Ever After en de monsters Zep (Nederland) en Sisu (Finland).

Scherphof vult aan: 'Het is echt geweldig om te zien hoe kinderen opgaan in de verhalen die we samen met alle partnerscholen hebben bedacht, hoe ze de verhalen naspelen en de liedjes blijven zingen. Allemaal in het Engels! Daarnaast zie je ook het vertrouwen van de leerkrachten toenemen om in het Engels met de kinderen te werken.'

Toegenomen zelfvertrouwen voor onderwijsprofessionals

Tijdens het project bezochten leerkrachten van alle partnerscholen elkaar om deel te nemen aan planningsvergaderingen, trainingsevenementen en andere activiteiten die het project ondersteunden.

Scherphof: 'Dat was ontzettend leerzaam en inspirerend. Het stimuleerde onze creativiteit. Het curriculum is hierdoor echt veranderd, mede door de verschillende scholen en onderwijssystemen die we in het buitenland ontdekten, de lesplannen die we samen hebben ontwikkeld en de kringactiviteiten die we introduceerden. Engels is nu volledig geïntegreerd in het curriculum en komt gedurende de hele dag terug. Ook de andere leerkrachten hebben we stap voor stap meer betrokken bij onze aanpak. Dat versterkte de rol van zowel het Engels als wereldburgerschap in ons onderwijs en daar zijn we trots op als school.’

'Mag ik de hele dag Engels praten vandaag?'

De vijfde en laatste transnationale bijeenkomst vond in mei 2019 plaats, wederom in Finland. Hiermee is het project inmiddels afgerond. Scherphof blikt terug op het eerste seminar in Finland: 

'Bij het delen van de eindresultaten van het project heb ik de Prezi erbij gepakt die we hadden gemaakt tijdens het eerste contactseminar in Finland. Toen droomden we over een project om Engels in vrij spel te stimuleren. Ik weet nog dat ik die presentatie maakte en dacht: als we de helft bereiken van wat we hier neerzetten, zouden we al zo blij zijn! En drie jaar later blijkt dat we zelfs dingen hebben bereikt die we toen nog niet konden bevroeden. Zo vroegen een paar leerlingen onlangs aan hun leerkracht: 'Mag ik de hele dag Engels praten vandaag?'! Zij blijven dit goed volhouden onderling, maar ook naar de leerkracht en naar andere leerlingen toe. Daarnaast is het niveau van woordjes en liedjes duidelijk uitgebreid naar het zelf vormen van zinnen. Leerlingen spelen de monsterverhalen na in de English Learning Area (ELA), maar spelen ook zelfstandig de spellen in het Engels die we ontwikkeld hebben met onze Sloveense, Finse en Portugese partners. De leerlingen stappen even uit de ELA als ze in het Nederlands een woord willen vragen, en integreren dit woord vervolgens in hun spel.'

Studiedag in Nederland

Ondanks dat het project inmiddels is afgerond, hebben de samenwerkingspartners nog steeds veel contact.  Yvonne Scherphof: 'We hebben met alle partnerscholen opnieuw een beurs Erasmus+ aangevraagd om de gevolgde methodiek te kunnen delen met onze collega’s in binnen- en buitenland, want het is geweldig om door spel het Engels van je leerlingen zo uit te kunnen breiden. In oktober 2019 willen we daarover een studiedag in Nederland gaan organiseren.'

Wil je meer weten over het Erasmus+ KA219-project Playing Ever After? Bekijk hier de projectblog.